Duiken tijdens je menstruatie — wat het onderzoek daadwerkelijk zegt

In één alinea

Ja, je kunt duiken tijdens je menstruatie — niets koppelt menstruatie aan haaienaanvallen. Voor decompressieziekte suggereren enkele studies een mogelijk verband (vooral bij pilgebruik), maar bewezen is het niet. De haaienmythe is specifiek onderzocht en ontkracht (haaien detecteren bloed wel op ~1 deel per miljard, maar menselijk menstruatiebloed is voor hen biologisch niet interessant — zie International Shark Attack File). Advies van DAN: duiken mag, iets voorzichtiger (minder diep en korter, langere stops), vooral als je de pil gebruikt. Praktische tips: tampons, menstruatiecups of menstruatieondergoed onder je wetsuit; krampen kunnen je doen besluiten een dag over te slaan, en dat is ook prima.

De haaienmythe, en de decompressievraag

Mythe 1: haaien worden aangetrokken door menstruatiebloed. Haaien detecteren bloed in extreem lage concentraties — maar menstruatiebloed bestaat grotendeels uit baarmoederweefsel, niet uit het soort bloedeiwitten dat roofhaaien aantrekt (die reageren op het bloed van een gewonde vis). Het Shark Attack File van de University of Florida stelt expliciet dat er geen bewijs is dat menstruatie het risico verhoogt. En het decompressierisico? Niet bewezen, in geen enkele richting. Een DAN-overzicht van 956 behandelde duiksters vond er veel die op dat moment ongesteld waren, vooral met de pil, maar zonder vergelijkingsgroep; een studie uit 2003 (Lee e.a.) vond meer gevallen in de eerste week van de cyclus. DAN concludeert: een mogelijk verband, niet bewezen. Hormonale anticonceptie is geen contra-indicatie. Alle bronnen in ons artikel vrouwen, fysiologie en duikcomputers.

Praktisch managen op een duikreis

Tampons of menstruatiecups werken prima onder een wetsuit; beide gaan ruim een typische duik mee. Cups zijn de minst belastende keuze voor het milieu (geen afval). Menstruatieondergoed (Thinx, Modibodi, enz.) werkt onder een wetsuit maar neemt veel ruimte in je tas als je meerdere paren meebrengt. Neem meer mee dan je denkt — was op Gili Air duurt 24-48 uur. Pijnstillers (ibuprofen, paracetamol) vóór een boottocht als de krampen heftig zijn. Bij heftige krampen is een dag rusten verstandig — vermoeidheid en concentratie tellen beide onder water.

Veelgestelde vragen

Merkt de duikinstructeur het?

Alleen als je het zegt. Er is geen zichtbaar teken zodra je in een wetsuit zit. We horen liever dat je moe bent of pijn hebt zodat we de duik kunnen aanpassen (ondieper profiel, korter) — maar we hebben de exacte reden nooit nodig. "Ik voel me vandaag niet helemaal top" is genoeg.

Ik heb hele heftige menstruatie. Moet ik die dag de duiken overslaan?

Persoonlijke keuze. Hier telt vooral het comfort. Voelt heftig bloedverlies + boottocht + wetsuit als een vervelende dag, sla 'm dan over en snorkel vanaf het strand — de ondiepe riffen rond Gili Air zijn wereldklasse snorkelen zonder boot. Het duiktegoed schuift door naar de volgende dag.